Mały dymek, duży problem

2016-10-07
To, że palenie papierosów jest niezdrowe wie chyba każdy, nawet małe dziecko. Natomiast niewiele z nas zdaje sobie sprawę, że dym papierosowy i substancje w nim zawarte mogą wpływać na losy leków w organizmie, które zażywamy na co dzień.

 

Dym papierosowy zawiera ponad 4000 związków chemicznych (np. benzopiren,  benzoantraceny i metale ciężkie). Działa na wielu etapach jakie przechodzi lek w naszym organizmie.
 
Już samo przyjęcie (wchłonięcie) leku jest zaburzone ponieważ dochodzi do zmian w naczyniach krwionośnych (np. nikotyna powoduje zwężenie naczyń krwionośnych), błonach śluzowych oraz obniżenia wrażliwości tkanek. W przypadku leków podawanych doustnie i podskórnie dochodzi do zmniejszenia wchłaniania oraz obniżenia stężenia maksymalnego leku, natomiast w przypadku leków wziewnych stężenie maksymalne osiągane jest szybciej i może być wyższe.
 
W organizmie formą aktywną leku jest ta część, która nie jest związana z białkiem, czyli wolna krąży we krwi. Dym papierosowy zwiększa we krwi ilość białek wiążących lek czyli zmniejsza siłę działania leku.
 
Wpływa on na CYP-450 oraz jego izoenzymy CYP1A2 i CYP2D6, zmieniając metabolizm leku (cytochrom P450 utleniana związki toksyczne oraz różnego rodzaju metabolity w celu detoksykacji tkanek).
 
Związki zawarte w dymie skracają czas przebywania leku w organizmie poprzez zwiększenie jego rozpuszczalności (lek nie będzie działał wystarczająco długo i nie będzie miał odpowiedniego stężenia) lub wydłużają przebywanie leku w organizmie (narażenie na toksyczne działanie metabolitów).
 
Związki zawarte w dymie zwiększają również produkcję mediatorów reakcji zapalnej (gdy miejscowy stan zapalny jest bardzo silny powodują że przebieg choroby staje się uogólniony, cięższy, długotrwały). Dochodzi również do zwiększenia ilości receptorów dopaminergicznych zwiększając tym samym ryzyko powstania dyskinez u osób zażywających neuroleptyki.
 
Wpływ dymu papierosowego na wybrane grupy leków oraz schemat terapii
 

Grupa

Przykładowe leki

Efekt

Leki stosowane w cukrzycy

Metformax, Glucophage, Siofor, ins.Humalog, Ins.Novo Rapid, Glibesense

Należy rozważyć zwiększenie dawki leku

Benzodiazepiny

Afobam, Zomiren, Relanium, Oxazepam

Należy rozważyć zwiększenie dawki leku

Neuroleptyki (leki przeciwpsychotyczne)

Haloperidol, Zolafren, Klozapol

Należy rozważyć zwiększenie dawki leku

Leki przeciwzakrzepowe

Heparinum, Lioton 1000, Warfin

Należy rozważyć zwiększenie dawki leku oraz częstsze badanie PT

Leki przeciwarytmiczne

Propranolol, Isoptin, Cordarone, Staveran

Należy rozważyć zwiększenie dawki leku

Leki sterydowe

Budesonid, Pulmicort, Nebbud, Fanipos, Hydrocortisonum Jelfa,   Encorton,

Należy rozważyć zwiększenie dawki leku lub terapię alternatywną

 
Kobiety będące palaczkami muszą liczyć się z tym, że jednoczesne palenie papierosów i przyjmowanie preparatów antykoncepcyjnych  zwiększa ryzyko wystąpienia zatoru płucnego, zawału, wystąpienia zakrzepicy żylnej. U kobiet powyżej 35 r.ż. doustna antykoncepcja jest przeciwwskazana jeśli wypalają ponad 15 papierosów dziennie.
 
Szczególną uwagę muszą zachować osoby które nadmiernie nadużywają Paracetamolu (np. Apap). W przypadku przedawkowania tej substancji u palaczy dochodzi do dużo większych uszkodzeń wątroby.
 
Jak widać słuszne jest namawianie wszystkich, zwłaszcza chorych do zaprzestania palenia, ponieważ ma to wpływ na leczenie i poprawę komfortu życia. Zerwanie z nałogiem skutkuje poprawą stanu zdrowia, redukcją działań niepożądanych (powstałych w wskutek przyjmowania większych dawek), zmniejszeniem ilości leków w terapii , zmniejszeniem kosztów leczenia. Obecnie w aptekach dostępny jest szereg preparatów zaliczanych do NTZ (Nikotynowa Terapia Zastępcza), które pomogą nam w walce z tak trudnym przeciwnikiem jakim jest nałóg.
 
 
 
                                                                                     mgr farm. Łukasz Kowalski
 
 
 
 
 
Bibliografia do wglądu u autora
         
 
Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixel